ساختمان مسکونی سیپان، معماری از شرکت طرح و ساخت ری‌را (عباس ریاحی فرد، فری‌ناز رضوی نیکو)، تهران، 1393

طراحی این پروژه‌ی ده طبقه‌ی مسکونی پس از اجرای سازه در سال 1390 به ما محول شد. در اینجا طراحی بر روی سازه‌ی موجود که هسته‌های سیرکولاسیون عمودی در آن نقاط ثابتی بودند، ایده‌های اولیه‌ی طرح را تحت‌الشعاع قرار ‌داد و از جمله چالش‌های مهم و انرژی‌بر طراحی بود.
سایت این پروژه در شمال تهران، منطقه‌ی نیاوران و انتهای خیابان جمشیدیه واقع شده است. این منطقه به دلیل قرار گرفتن در ارتفاع ، از دید و منظره‌ی منحصربه‌فردی برخوردار می‌باشد، از این رو بهره‌گیری بهینه از این پتانسیل از همان ابتدا مورد توجه بوده و تغییرات عمده در طرح قبلی، جهت رسیدن به فضایی با کیفیت و با چشم‌اندازهای مطلوب انجام گرفته است.
در اینجا هدف ایجاد حجمی یکپارچه و منسجم بود که در ضمن داشتن بیان هنری قوی، با فضای داخلی پروژه نیز به صورت یکپارچه دیده شود. از این رو فضاهای داخلی ضمن تفکیک و جانمایی مناسب درپلان، در لفاف پروژه نیز موقعیت‌سنجی شده‌اند، به طوری که بخش‌های عمومی‌تر در فضاهای داخلی خانه‌ها که نیاز به دید و نور بیشتر دارند، در بخش‌های مرکزی وجوه نمای ساختمان جانمایی شده‌اند و بخش‌های خصوصی‌تر که نیاز به دید کمتری دارند، در لبه‌های نما و کناره‌های ساختمان تعبیه شده‌اند. به کمک هدایت کاربری‌ها، بازشوها از مرکز به سمت کنار، کوچک‌تر طراحی شده اند که به نما پویایی بخشیده است، ضمن آنکه تنوع اندازه‌ی بازشوها در طبقات نیز بر این پویایی می‌افزاید.
در طراحی، از فرم یا تزئینات معماری سنتی استفاده نشده ولی از ایده‌ی وحدت در کثرت الهام گرفته شده است. کلیت طرح و جزئیات از ایده و تفکری یکسان نشأت گرفته که وحدت را در تمام بخش‌های فضا قابل مشاهده می‌سازد. در معماری گذشته استفاده از یک مدول یا پیمان، و گسترش آن در مقیاس‌های متفاوت در عناصر مختلف بنا امری مشهود و عینی بود که در طراحی این ساختمان نیز از این ایده بهره گرفته شده است. بیان فرمی حجم در کلیه‌ی اجزا و در تمام فضاهای پروژه تکرار شده، به گونه‌ای که تمام فضاهای داخلی و جزئیات و بخش‌های خرد –مانند سقف کاذب، شومینه و نیز محوطه‌سازی- از بیانی یکسان برخوردار می‌باشند که تأکیدی بر یکپارچگی و وحدت حاکم بر طرح می‌باشد.
ایجاد سرزندگی فضایی، تنوع‌بخشی و افزایش کیفیت و بازدهی فضاهای مشاع، از دیگر اهداف مهم طراحی بود. در این راستا، دو استخر برای مجموعه در نظر گرفته شد: استخر روباز در بام و استخر سرپوشیده در زیرزمین. موقعیت جغرافیایی و ارتفاع موقعیت زمین باعث شده تا در قسمت بام خانه، چشم‌انداز زیبایی به کل شهر در جبهه‌ی جنوبی و نیز به کوه‌های رشته‌کوه البرز در جبهه شمالی و نیز باغات اطراف مهیا شود. لبه‌های جنوبی و شرقی بام نیز آزاد شده‌اند و دید گسترده‌تری را مهیا می‌کنند. در اینجا فضای سبز در بام ادامه یافته و آن را به فضایی دلپذیر برای فعالیت‌های ورزشی و تفریحی ساکنین تبدیل کرده است. در بافت شهری فشرده‌ی تهران که سطوح فضای سبز روز به روز کاهش می‌یابد، استفاده از فضای مرده و بلااستفاده ی بام می‌تواند راه‌حل مناسبی در جهت جبران این کمبود باشد.
در این پروژه سعی شده است تا جهت حفظ خلوص فضا، از تنوع مصالح کاسته شده و به دلیل تأکید کارفرمایان در استفاده از سنگ در نما سعی بر این بوده است تا با رویکرد جدیدی از این متریال استفاده شود. به علت وجود کوه‌های صخره‌ای و سبز رشته‌کوه البرز در شمال سایت، نمای سنگی یکپارچه و نیز بام سبز، خط آسمان پروژه را با پیش‌زمینه‌ی کوهستانی منطقه، تلفیق و ترکیب هم سانی با محیط ایجاد کرده است. داشتن تشخص خانه بر احساس تعلق ساکنین می‌افزاید که در اینجا، این مهم، با کمک طراحی فضاهای خصوصی و عمومی متنوع و اندیشیده‌‌شده، جزئیات، حجم و نمای شاخص ساختمان محقق شده است.

معماری معاصر ایران: مسکونی

____________________________

کارفرما: محسن بهفر، علی شهلاوی و محسن صادقی
طراحان: شرکت طرح و ساخت ری‌را (عباس ریاحی فرد، فری‌ناز رضوی نیکو)
تیم طراحی: علی عاشوری، اشکان باقری اقدم، سعید بامدادی، مهدی یعقوبیان.
تیم تهیه‌ی نقشه‌های اجرایی: محمود عباسی، نوید نصرالله‌زاده، یاسر کریمیان ، حامد تابش، مینا وکیلی، عاطفه لطف‌اللهی، سوده شهابی، ریحانه رضایی
مدیریت و اجرا: علی شهلاوی
تیم مدل‌سازی و ارائه‌ی گرافیکی: احسان اسماعیل‌زاده، محمد قلی‌پور، ابراهیم روستایی، مصطفی محمدی، مروئه مارینو ، نگار عباسی
نظارت: شرکت طرح و ساخت ری‌را (بهداد تک‌سخن، علی عاشوری، محمد موسوی)
مشاور سازه: کامران ادراکی
مشاور تأسیسات الکتریکی ومکانیکی: شرکت آزمایش و همکاران
مساحت زیربنا: 12600 متر مربع
مساحت زمین: 1600 متر مربع
محل اجرا: تهران، خیابان نیاوران، خیابان جمشیدیه، انتهای خیابان جبلی، نبش سپیدار، پلاک 2.
تاریخ شروع و اتمام: بهار 90-تابستان 93
عکس: پرهام تقی‌اف، مهدی کلاهی
وب سایت: www.ryrastudio.com
پست الکترونیک: farinaz.nikoo@gmail.com